سیاست کیفری ایران در قبال تغییر کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها

نوع مقاله : پژوهشی

نویسندگان

1 قاضی دادگستری، دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرم‌شناسی، دانشکدۀ حقوق، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 قاضی دادگستری، دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکدۀ حقوق، الهیات و علوم سیاسی، دانشگاه آزاد (واحد علوم و تحقیقات)، تهران، ایران

10.22106/jlj.2020.135010.3618

چکیده

تغییر بی‌رویۀ کاربری اراضی کشاورزی یکی از چالش‌های مهم بخش کشاورزی ایران است. تغییر کاربری اراضی، سالیانه بخش عمده‌ای از اراضی باغی و زراعی را از چرخۀ تولید خارج می‌کند. قانون‌گذار تاکنون رویۀ ثابتی را برای مقابله با این بزه به کار نبسته است و مقررات این حوزه دستخوش تغییر و تحول بوده است، به‌نحوی که می‌توان دهۀ 70 را دورۀ تدبیر و ترسیم، دهۀ 80 را دورۀ تغییر و تنظیم و دهۀ 90 را دورۀ تضعیف و تخریب سیاست کیفری مربوط به حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها دانست. تحلیل بزه تغییر کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها و بررسی نقاط قوت و ضعف قانون‌گذاری در کنار توجه به رویۀ قضایی به‌نوبۀ خود می‌تواند، چالش‌ها و خلأهای موجود را آشکار سازد. در این مقاله به بررسی ارکان این بزه و تفسیرهای قابل‌ارائه پیرامون استثنائات تغییر کاربری خواهیم پرداخت. پس از آن با توجه به تغییرات قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 در درجه‌بندی جرائم و تعیین مواعد مرور زمان با موشکافی در ماهیت «قلع‌و‌قمع» به پاسخ این پرسش خواهیم پرداخت که آیا این اقدام مجازات محسوب می‌شود یا خیر؟ با توجه به مبنا و موضوع انتخابی روش نگارش این پژوهش توصیفی‌تحلیلی است و در گردآوری داده‌ها از روش کتابخانه‌ای استفاده شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Changing the use of agricultural lands and orchards in Iranian criminal law

نویسندگان [English]

  • Rasool Ahmadzadeh 1
  • ahmad Rezaeepanah 2
1 Judge of Justice, PhD Student in Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran
2 Judge of Justice, PhD Student in Criminal Law and Criminology, Faculty of Law, Theology and Political Science, Azad University (Science and Research Branch), Tehran, Iran
چکیده [English]

Currently, the change of agricultural lands is one of the important challenges of Iran's agricultural sector. Land use change annually removes a large part of agricultural land from the production cycle. The legislature has not yet adopted a consistent approach to deal with this crime, so that the 70s can be considered a period of deliberation and drawing, the 80s a period of change and regulation, and the 90s a period of weakening and destroying penal policy to preserve agricultural land use. And he knew the gardens.
Land use change analysis and examining the strengths and weaknesses of legislation, along with paying attention to the proper judicial procedure, can reveal the existing challenges and gaps. In this article, I will analyze the elements of this offense and the possible interpretations of exceptions to land use change in an analytical manner. Then, according to the changes in the Islamic Penal Code adopted in 1392 in grading crimes and setting deadlines, we will answer the question of whether this action is considered a punishment or not by scrutinizing the nature of "tin and repression". According to the selected basis and subject, the writing method of this research is descriptive-analytical and library data has been used in data collection.

کلیدواژه‌ها [English]

  • User protection
  • Criminal Policy
  • Judicial procedure
  • user change
  • آشوری، محمد (۱۳۸۵)، آیین دادرسی کیفری، جلد اول، تهران:‌ نشر سمت.
  • الهام، غلامحسین و محسن برهانی (1395)، درآمدی بر حقوق جزای عمومی (جرم و مجرم)، جلد اول، تهران: نشر میزان.
  • اردبیلی، محمدعلی (1396)، حقوق جزای عمومی، جلد اول، تهران: نشر میزان.
  • استفانی، گاستون؛ لواسور، ژرژ؛ بولوک، برنار(1377)، حقوق جزای عمومی، جلد اول، ترجمه حسن دادبان، تهران: انتشارات دانشگاه علامه طباطبایی.
  • اکبرآبادی، بهزاد (1396)، ناکارآمدی سیاست جنایی ایران در برخورد با جرایم منابع طبیعی، تهران: انتشارات کتاب آرا.
  • اعتماد، گیتی (1378)، «توسعۀ شهری و کاربری بهینۀ زمین»، مجموعۀ مقالات همایش زمین و توسعه شهری، تهران: انتشارات مرکز مطالعات و تحقیقات ساختمان و مسکن.
  • باختر، محمدرسول (1394)، اراضی و املاک در رویۀ قضایی، تهران: انتشارات جاودانه-جنگل.
  • بهره‌مند، حمید و ناصر قنبریان (1399)، «قلع‌وقمع بنا بدون حکم قطعی؛ تخلّف یا صراحت قانون»، فصلنامۀ مجلس و راهبرد، شمارۀ ۱۰۴.
  • پوربافرانی، حسن و مرضیه همتی ( 1395)، «نقد سیاست کیفری ایران در قبال جرایم زیست محیطی»، مجله راهبرد، سال 23، شماره 87.
  • خلیقی، فرهاد ( 1395)، «سازوکارهای حقوقی جلوگیری از تجزیه اراضی و باغ‌ها در حقوق ایران»، مجلۀ معارف فقه علوی، سال اول، شماره دوم، بهار و تابستان.
  • زراعت، عباس (1396)، شرح مبسوط قانون مجازات اسلامی 1392، تهران: انتشارات جاودانه-جنگل.
  • شاملو، باقر، اصغر احمدی و قدرت‌اله خسروشاهی (1396)، «بزه‌دیده‌شناسی سبز با تأکید بر سیاست کیفری ایران»، فصلنامۀ پژوهش حقوق کیفری، شماره 20.
  • شمس ناتری، محمد ابراهیم، حمیدرضا کلانتری،‌ ابراهیم زارع و زینب ریاضت (1393)، قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی، جلد 1، تهران: نشر میزان.
  • صبری، نورمحمد (1397)، آموزه‌های حقوق جزای عمومی، تهران: انتشارات مساوات.
  • عمید،حسن (1380)، فرهنگ فارسی عمید، تهران: امیرکبیر
  • قنبریان، ناصر (۱۳۹۶)، تغییر کاربری اراضی زراعی و باغی در حقوق کیفری ایران با تأکید بر رویۀ قضایی، پایان‌نامۀ کارشناسی ارشد، تهران: دانشگاه تهران.
  • کاتوزیان، ناصر (1388)، دورۀ مقدماتی حقوق مدنی-اموال و مالکیت، تهران: نشر میزان.
  • کاتوزیان، ناصر (1389)، قانون مدنی در نظم حقوقی کنونی، تهران، چاپ 27، تهران: نشر میزان.
  • کلالی مقدم، ژیلا (1394)، «بررسی عوامل مؤثر بر تغییر کاربری اراضی کشاورزی»، مجلۀ پژوهش و برنامه‌ریزی روستایی، سال 4، شمارۀ 1.
  • گلدوزیان، ایرج (1386)، بایسته‌های حقوق جزای عمومی(3-2-1)، تهران: نشر میزان.
  • لواسور، ژرژ (1371-1372)، سیاست جنایی، ترجمه علی‌حسین نجفی ابرندآبادی، مجلۀ تحقیقات حقوقی، دانشکدۀ حقوق‌دانشگاه شهید بهشتی، شمارۀ 11 و 12.
  • میرزایی، علیرضا (1393)، قوانین و مقررات اراضی در نظم حقوقی کنونی، جلد2، تهران: انتشارات بهنامی.
  • موسوی مقدم، محمد (1389)، تحلیل و نقد رویۀ قضایی و قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها، چاپ سوم، قم: معاونت آموزش دادگستری کل استان قم.
  • موسوی‌مقدم، محمد (1392)، تغییر کاربری، تحلیل و نقد رویۀ قضایی و قانون حفظ کاربری اراضی زراعی و باغ‌ها، تهران: حقوق امروز.
  • نصرتی، کاظم (پاییز 1390)، «تأثیر فرسایش آبی و کاربری اراضی بر ذخیرۀ کربن آلی و نیتروژن خاک»، مجلۀ پژوهش‌های فرسایش محیطی، شمارۀ 3.