ارزیابی آیین رسیدگی دیوان محاسبات کشور از منظر دادرسی منصفانه

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار حقوق عمومی دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی

2 کارشناس ارشد حقوق عمومی دانشکدۀ حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی

10.22106/jlj.2020.59728.1318

چکیده

دادرسی منصفانه از مهم‌ترین گفتمان‌های مطرح در ادبیات حقوقی و در پی نیل به نظام حقوقی و قضایی مطلوبی است که حقوق و آزادی‌های اشخاص را در بهترین وجه ممکن حفظ کند. دادرسی‌های اداری نیز از این امر استثنا نیستند و باید تحت موازین و اصول دادرسی منصفانه قرار گیرند. پژوهش حاضر، به موضوع مزبور با تأکید بر آیین رسیدگی دیوان محاسبات کشور مصوب 1393 هیئت عمومی این دیوان با رویکردی توصیفی‌تحلیلی پرداخته است. یافته‌های تحقیق نشان می‌‌دهد علاوه بر فقدان صلاحیت هیئت عمومی دیوان محاسبات، آیین‌نامۀ مزبور دارای نقایص و کاستی‌هایی است. اصول متعددی از دادرسی منصفانه در آیین رسیدگی دیوان مغفول مانده است که می‌تواند به تضییع حقوق متهمان در هیئت‌های مستشاری منجر شود و این امر، اهمیت اقدام تقنینی مجلس شورای اسلامی را در این زمینه خاطرنشان می‌سازد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


فارسی

  • جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1376)، مبسوط در ترمینولوژی حقوق، تهران: انتشارات گنج دانش.
  • دهخدا، علی اکبر، (1374)، لغت نامه، چاپ 12، تهران: انتشارات اشجع- میکاییل.
  • رحمدل، منصور (1385)، «حق سکوت»، مجله حقوقی دادگستری، شماره 56 و 57.
  • رستمی، ولی، آقایی طوق، و لطفی، حسن، (1388)، دادرسی عادلانه در مراجع اختصاصی اداری ایران، تهران: گرایش.
  • سید فاطمی، محمد قاری (1389)، حقوق بشر در جهان معاصر، دفتر دوم: جستار‌هایی تحلیلی از حق‌ها و آزادی‌ها، چاپ دوم، تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های حقوقی شهر دانش.
  • صابر، محمود (1388)، «معیارها و تضمین‌های دادرسی عادلانه در مرحله تحقیقات مقدماتی»، پژوهش‌های حقوق تطبیقی، شماره 13.
  • طباطبایی مؤتمنی، منوچهر (1370)، آزادی‌های عمومی و حقوق بشر، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
  • طجرلو، رضا؛ تقوی، زین العابدین و پشت دار، حسین، (1394)، «نقش و کارکرد کمیسیون رسیدگی به اختلافات ناشی از اراضی ملی از منظر اصول دادرسی منصفانه»، فصلنامه پژوهش حقوق عمومی، سال 17، شماره 49
  • طه، فریده و اشرافی، لیلا، (1386)، دادرسی عادلانه، چاپ اول، تهران: نشر میزان.
  • عباسی، بیژن (1390)، حقوق بشر و آزادی‌های بنیادین، تهران: نشر دادگستر.
  • عربیان، اصغر (1390)، «رسیدگی شبه قضایی در دیوان محاسبات کشور؛ چالش‌ها و فرصت‌ها»، دانش حسابرسی، شماره 42.
  • غمامی، مجید و حسنی، محسن (1385)، «اصول تضمین کننده عملکرد دموکراتیک در دادرسی و اصول مربوط به ویژگی‌های دادرسی مدنی»، فصلنامه حقوق، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی، شماره 74.
  • فتحی، جواد (1388)، اعمال اصول دادرسی عادلانه در دیوان عدالت اداری، پایان نامه کارشناسی ارشد حقوق عمومی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبائی.
  • فتحی، یونس (1394)، نظام مطلوب دادرسی در مراجع اختصاصی اداری، رساله دکتری حقوق عمومی، تهران: دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی.
  • فضائلی، مصطفی (1387)، دادرسی عادلانه در محاکمات کیفری بین‌المللی، چاپ دوم، تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های حقوقی شهر دانش.
  • فلاح زاده، علی محمد (1394)، حقوق اداری تطبیقی؛ عدالت رویه‌ای، تهران: مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های حقوقی شهر دانش.
  • قراچور لو، رزا (1388)، «انصاف و بی طرفی در دادگاه‌های اتحادیه اروپا طبق مادۀ 6 کنوانسیون اروپایی حقوق بشر»، نشریه وکالت، شماره 11.
  • محمدی مغانجوقی، فاطمه، (1382)، اصول حاکم بر دادرسی منصفانه، مقررات داخلی و بین‌المللی، پایان نامه کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران.
  • معین، محمد، (1363)، فرهنگ فارسی، تهران: انتشارات امیرکبیر.
  • موسوی، علی، (1390)، دادرسی منصفانه در آیین دادرسی دیوان عدالت اداری، پایان نامه کارشناسی ارشد حقوق عمومی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز.
  • مؤذن زادگان، حسن علی (1377)، «حق دادخواهی و دفاع در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه دیدگاه‌های حقوق قضایی، شماره 9.
  • میرمحمدصادقی، حسین (1383)، دادگاه کیفری بین‏المللی، تهران: نشر دادگستر.
  • هاشمی، محمد (1391)، حقوق اساسی جمهوری اسلامی ایران، جلد دوم: حاکمیت و نهادهای سیاسی، چاپ بیستم، انتشارات میزان.
  • هاشمی، محمّد (1384)، حقوق بشر و آزادی‌های اساسی، چاپ اول، تهران: نشر میزان.
  • یاوری، اسدالله (1383)، «حق برخورداری از دادرسی منصفانه و آیین دادرسی نوین»، نشریه حقوق اساسی، سال دوم، شماره دوم.

انگلیسی

  • Basic Principles on the Role of Lawyers, Adopted by the Eighth United Nations Congress on the Prevention of Crime and the Treatment of Offenders, Havana, Cuba, 27 August to 7 September 1990 .
  • Human Rights Committee, (2007), General Comment No. 32, Article 14: Right to equality before courts and tribunals and to a fair trial, U.N. Doc. CCPR/C/GC/32.
  • Human Rights Committee, Communications No. 1095/2002, Gomaríz Valera v. Spain
  • Leach, Philip, (2005), Taking case to the European Court of Human convention on Human Rights, Second Edition, Oxford University Press.
  • Reid Karen, (2004), A Practitioners, Guide to The European Convention on Human Rights, 2nd Edition, Sweet and Maxwell.
  • Synmonides, Janusz, (2000), Human Rights: Conc Assessment on Procedure of the Supreme Audit Court from the Perspective of a Fair Trial ept and Standards, UNESCO.