رسانه‌ای کردن هویت متهم در فرآیندِ تحقیقات مقدماتی: فرصت‌ها و چالش‌ها

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه فردوسی مشهد

2 کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی دانشگاه فردوسی مشهد

10.22106/jlj.2019.89934.2245

چکیده

رسانه‌ها نقش مهمی در واکنش به ارتکاب جرم در مراحل مختلف رسیدگی کیفری دارند. ابتکار قانونگذار در ماده‌ی 96 قانون آئین دادرسی کیفری، مصداق بارزی از فعالیت‌های وسایل ارتباط جمعی در مرحله‌ی تحقیقات مقدماتی می‌باشد. به موجب این مقرره، رسانه‌ها با انتشارِ هویت متهم متواری، این بخش از فرآیند دادرسی را تسهیل می‌کنند. در واقع با گریختن متهم، رسیدگیِ دادسرا متوقف شده و با انتشار مشخصات و دسترسی مجدد به وی، تعقیبِ کیفری دوباره به جریان می‌افتد. همچنین با رسانه‌ای شدنِ هویت متهم بازداشت شده که به ارتکابِ جرایم متعدد اقرار کرده است، بزه‏دیدگان فرصت اقامه‌ی دعوی جهت تعقیب وی را خواهند داشت. البته قانونگذار با ملاحظه‌ی معایبِ این عملیات، رسانه‌ای کردن هویت متهم را محدود و منوط به رعایت یک سری ضوابط قانونی کرده است. هدف از این نوشتار، ضمن تبیین کارکردها و ایرادات رسانه‌ای کردن هویت متهم در مرحله‌ی تحقیقات، مطالعه‌ی این ضوابط جهت ممانعت از هرگونه بی‏نظمی است. روش انجام این پژوهش، توصیفی-تحلیلی-انتقادی و با استفاده از مَنابع اصیل کتابخانه‏ای صورت گرفته است. بنا به مطالعات نظری پژوهش، درج مشخصات متهم در رسانه‌ها دارای ماهیت قضائی بوده و لازم است "آیین‌نامه اجرایی نحوه انتشار هویت متهم" که دربردارنده بایسته‏هایی چون رسانه مجاز به انتشار هویت، تعداد انتشار آگهی و ... است، توسط متخصصین تدوین گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Publishing the Identity of the Accused in the media through Preliminary Investigation: Challenges & Opportunities

نویسندگان [English]

  • Abdolreza javan jafari 1
  • mohammad norozei 2
1 Associate Professor of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law and Political Science, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
2 Master of Criminal Law and Criminology, Faculty of Law and Political Science, Ferdowsi University of Mashhad, Mashhad, Iran
چکیده [English]

Media play an important role in responding to crime at different stages of criminal prosecution. The legislator's initiative in Article 96 of the Iranian Code of Criminal Procedure, is a clear indication of the activities of mass media in the preliminary research phase. According to this regulation, media with the release of the accused person's identity, have a significant role in advancing the preliminary research process. In fact, with the escape of the accused, the proceedings of the prosecutor's office will stop and by publishing the specification of the accused and arresting him/her again the prosecution will continue. On the other hand, with the media spreading and sharing the defendant's identity, especially where he/she has convicted numerous crimes, the victims will have the opportunity to lodge a lawsuit for his/her prosecution. Of course, the legislator, in view of the disadvantages of this operation, limits the media by series of legal rules. While explaining the functions and objections of the media to the identity of the accused at the research stage, the main purpose of this paper is studying these criteria to prevent any irregularities. The methodology of this research is descriptive, analytical and  critical and has been used with genuine library resources. According to this study “The insertion of the accused's profile in the media has a judicial nature”. Yet it is necessary to ratify "The Executive Order of the Mode of Dissemination of the Defendant’s Identity" code, which includes such things as the rightful media to publish identity, number of ads published etc. and is developed by experts.

کلیدواژه‌ها [English]

  • media
  • Identity publishing
  • Preliminary Investigation
  • Plaintiff
  • Judicial official