سیاست‎ جنایی ایران در قبال رفتارهای ناقض امنیت غذایی

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی

2 دانش‌آموخته دکتری حقوق کیفری و جرم‌شناسی دانشگاه شهید بهشتی

10.22106/jlj.2018.32736

چکیده

امنیت غذایی وضعیتی است که در آن همه مردم در هر زمان، دسترسی فیزیکی، اجتماعی و اقتصادی به غذای کافی، ایمن و مغذی داشته باشند تا نیازهای تغذیه‎ای و اولویت‎های غذایی خود را برای یک زندگی پویا و سالم برآورده کنند. دستیابی به امنیت غذایی در چارچوب اهداف جدید توسعه پایدار (تا) سال 2030 میلادی، به دغدغه و عزم جهانی ملل متحد بدل شده است. مقاله حاضر پس از معرفی مفهوم و مبانی حقوقی شکل‌گیری امنیت غذایی به عنوان هنجار در سطوح فراتقنینی و تقنینی، جلوه‎ها و مصادیق بزه‎انگاری‎ و پاسخ‎گذاری‎ کیفری در برابر رفتارهای ناقض امنیت غذایی را در سیاست‎جنایی تقنینی ایران و در بستر ‌سیاست‌گذاری‎ عمومی و کلان ملی زیر چتر اسناد بین‎المللی به تصویر می‌کشد که تحقق امنیت غذایی را در دنیا هدف‎گذاری، برنامه‌ریزی و هماهنگ می‎کنند. نتیجه این پژوهش مؤید آن است که جرم‎انگاری و پاسخ‎گذاری کیفری در بستر سیاست‎جنایی تقنینی ایران، بصورت غیرمنسجم و با برخی پیش‌روی‌ها و پس‌روی‌ها، بخشی از تهدیدهای ناقض ارکان و مؤلفه‌های روزآمدشده امنیت غذایی را پوشش می‎دهد و با گرایش به مدل‎های دولتی سیاست‎جنایی، اشکال نوین جرایم جهانی و تروریستی ناقض امنیت غذایی را در‎ بر نمی‎گیرد.

کلیدواژه‌ها


-         ابراهیمی، شهرام، جرم‎شناسی پیشگیری، جلد اول، تهران، بنیاد حقوقی میزان، 1390.

-         اشتریان، کیومرث، سیاست‎گذاری عمومی در ایران، تهران، بنیاد حقوقی میزان، 1386.

-         امیر، علی‌اصغر، چالش‎های شمال و جنوب در مواجهه با توسعه پایدار در حقوق بین‌الملل محیط زیست، پایان‌نامه کارشناسی ارشد حقوق بین‌الملل، با راهنمایی حسن مرادی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، 1386.

-         حسینی، سید‎محمد، سیاست ‎جنایی در اسلام و در جمهوری اسلامی ایران، انتشارات دانشگاه تهران و سمت، چاپ سوم، 1393.

-         داراب‌پور، مهراب؛ سلطانی احمدآباد، سعید، «فلسفه حقوقی و ماهیت خسارت تنبیهی»، مجله حقوقی بین‎المللی، شماره 52، 1394.

-         دلماس ـ مارتی، می‌ری، نظام‎های بزرگ سیاست‎ جنایی، برگردان علی حسین نجفی ابرندآبادی، چاپ دوم، تهران، میزان، 1393.

-         شاملو، باقر؛ پاک‌نیت، مصطفی، «افتراقی شدن سیاست کیفری در پرتو پارادایم اثباتی و چالش‌های پیش‌روی آن در برخورد با رویکردهای نوین»، مطالعات حقوق تطبیقی، سال ششم، شماره یک، بهار و تابستان 1394.

-         شهبازی، آرامش، «توسعه پایدار یا پایداری توسعه در حقوق بین‌الملل»، مجله حقوقی بین‌المللی، شماره 42، 1389.

-         صفاری، علی؛ صابری، راضیه، «ضوابط حقوقی ـ جرم‌شناختی پیشگیری وضعی از جرم»، آموزه‎های حقوق کیفری، شماره 8، پاییز ـ زمستان 1393.

-         ـــــــــــــــــــــــــــــ ، «نقد عدم تحدید حق پیشگیری وضعی در پرتو قواعد فقهی و حقوقی»، دیدگاه‎های حقوق قضایی، شماره 64، زمستان 1392.

-         قربانی قلجلو، مهدی؛ کوشا، جعفر، «سیاست جنایی ایران در قبال رفتارهای تهدیدکننده امنیت غذایی: واکاوی بزه‌انگاری و پاسخ‌گذاری اداری ـ انضباطی در زنجیره تأمین غذا»، فصلنامه علوم و صنایع غذایی ایران، دانشگاه تربیت مدرس، دوره 14، شماره 71، دی ماه 1396.

-         کوشا، جعفر؛ نمامیان، پیمان، «جایگاه اعمال تروریستی در پرتو حقوق بین‌الملل کیفری»، فصلنامه حقوق (دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران)، دوره 38، شماره 3، 1387.

-         لازرژ، کریستین، درآمدی بر سیاست ‎جنایی، مترجم: علی حسین نجفی ابرندآبادی، چاپ چهارم، بنیاد حقوقی میزان، 1392.

-         مجد، محمدقلی، قحطی بزرگ، ترجمه محمد کریمی، مؤسسه مطالعات و پژوهش‎های سیاسی، 1386.

-         ملک‌محمدی، حمیدرضا، مدرس و سیاست‌گذاری عمومی، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، 1383.

-         میرمحمد‎ صادقی، حسین، تحلیل مبانی حقوق جزای عمومی، نشر جنگل،‌1390.

-         نجفی ابرندآبادی، علی‌حسین، از سیاست کیفری تا سیاست‎ جنایی، پیش‌گفتار مترجم در: لازرژ، کریستین، درآمدی به سیاست‎جنایی، برگردان علی حسین نجفی ابرندآبادی، چاپ چهارم، تهران، میزان، 1392.

-         ــــــــــــــــــــــــــــ ، جهانی شدن بزهکاری، دیباچه در: ذاقلی، عباس، قاچاق انسان در سیاست‎ جنایی ایران و اسناد بین‎المللی، بنیاد حقوقی میزان، 1389.

-         ــــــــــــــــــــــــــــ ، حقوق کیفری در آغازه هزاره سوم، دیباچه در: فلچر، جورج. پی، مفاهیم بنیادین حقوق کیفری، ترجمه سیدمهدی سیدزاده ثانی، چاپ سوم، مشهد، انتشارات دانشگاه علوم اسلامی رضوی، 1392.

-         ــــــــــــــــــــــــــــ ، درباره سیاست‎ جنایی افتراقی، دیباچه ویراست چهارم در: لازرژ، کریستین، درآمدی بر سیاست‎جنایی، مترجم علی حسین نجفی ابرندآبادی، چاپ چهارم، بنیاد حقوقی میزان، 1392.

-         ــــــــــــــــــــــــــــ ، سیاست‎ جنایی: از مدل‎ها تا جنبش‎ها، دیباچه در: دلماس ـ مارتی، می‌ری، نظام‎های بزرگ سیاست‎ جنایی، برگردان علی‌حسین نجفی ابرندآبادی، چاپ دوم، بنیاد حقوقی میزان، 1393.

-         نوبهار، رحیم، «اصل کاربرد کمینه حقوق کیفری»، آموزه‎های حقوق کیفری، شماره 1‌، تابستان 1390.

-         وحید، مجید، سیاست‌گذاری عمومی، تهران، میزان، 1383.

-         هاشمی، سیدمحمد، حقوق بشر و آزادی‎های اساسی، تهران، میزان، 1384.

-       Bingxin, Yu; Lingzhi, You, “A typology of food security in developing countries”, China Agricultural Economic Review, Vol. 5, Iss. 1, 2013.

-       Busta, Francis; Kennedy, Shaun, Chapter 7: Defending the Safety of the Global Food System from Intentional Contamination in a Changing Market, Advances in Food Protection-Focus on Food Safety and Defence, (NATO Science for Peace and Security Series-A: Chemistry and Biology, edited by Magdy Hefnawy, Springer, 2011.

-       Butrico, Gina Marie, Food Security and Identity: Iceland, MA, Kent State University, College of Arts and Sciences, Department of Geography, 2013.

-       Cameron, Allen; Stuart, Clouth, A guidebook to the Green Economy, UNDESA, Division for sustainable Development, 2012.

-       FAO, Economic and social development, Trade Reforms and Food Security, chapter2: Food security: concepts and measurement, FAO corporate Document Repository based on a paper prepared by Edward Clay of the Overseas Development Institute, London, UK, for the FAO Expert Consultation on Trade and Food Security: Conceptualizing the Linkages, Rome, 11-12 July 2002.

-       FAO, IFAD and WFP, State of Food Insecurity in the World 2015(SOFI 2015), Meeting the 2015 international hunger targets: taking stock of uneven progress, Rome, 2015.

-       FAO, Voluntary Guidelines to Support the Progressive Realization of the Right to Adequate Food in the Context of National Food Security, 2005.

-       Fulai, Sheng; et al, Uncovering Pathways towards an Inclusive Green Economy (A summary for Leaders), UNEP, 2015.

-       High Level Panel of Experts on Food Security and Nutrition of Committee on World Food Security Report (HLPE Report, CFS), Social Protection for food safety, N4, Rome, Jun 2012.

-       Muhammad, A., “Present Situation and Future Outlook for Food Security in the Muslim World, Proceedings of the Seminar on Food Security in the Muslim World, Organized by the Islamic Academy of Sciences, Amman, Jordan, 5-7 December,1987.

-       Robinson, Mary, “The Human Right to Food and Nutrition Keynote Address’, from Sub-Committee on Nutrition-United Nations System’s Forum on Nutrition, SCN News: Adequate Food ـ A Human Right, No 18, 1999.

-       Schutter, Olivier, “The Right of Everyone to Enjoy the Benefits of Scientific Progress and the Right to Food: From Conflict to Complementarity”, Human Rights Quarterly, Vol. 33, 2011.

-       Simon, George-André, Food Security: Definition, Four dimensions, History, Basic readings as an introduction to Food Security for students from the IPAD Master, SupAgro, Montpellier attending a joint training programme in Rome, 2012.

-       Spitz, P. “The right to food in historical perspective”, Food Policy, Vol. 10, 1985.

-       United Nations, Report of the World Food Conference, Rome 5-16 November 1974, New York, 1975.

-       Wilson, Norbert; Worosz, Michelle, “Zero tolerance rules in food safety and quality”, Food Policy, Volume 45, 2014.

-       World Bank, Poverty and Hunger: Issues and Options for Food Security in Developing Countries. Washington DC, 1986.

-       World Commission on Environment and Development, Our Common Future, 1987.

-       Zhangyue, Zhou, "Achieving food security in China: past three decades and beyond", China Agricultural Economic Review, Vol. 2, Iss 3, 2010.