ویژگی های الگوی مطلوب برنامه های عدالت ترمیمی در پرونده های خشونت جنسی: با نگاهی به گفتمان قضایی ایران

نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده

استادیار پژوهشگاه علوم انسانی

10.22106/jlj.2021.137409.3709

چکیده

در آخرین ویراست از کتابچه عدالت ترمیمی در سال 2020 میلادی، هر برنامه ای که از فرایندهای ترمیمی برای رسیدن به اهداف و نتایج ترمیمی بهره می برد، عدالت ترمیمی تعریف شده است. این تعریف نشان می دهد عدالت ترمیمی بدون آنکه به یک الگو ی ایده آل، یک رویه یا فرایند مشخص محدود شود، از اهداف، هنجارها و معیارهای مشترکی برای اتخاذ تدابیر ترمیمی در بسترهای گوناگون حقوقی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی تبعیت می کند. بر این اساس، مطلوبیت یک برنامه عدالت ترمیمی نه وابسته به یک الگو و مدل خاص، بلکه در داشتن ویژگی هایی است که بتواند مداخله های ترمیمی را تا حد ممکن به اهداف و نتایج پیش بینی شده از عدالت ترمیمی نزدیک کند. بر این اساس، این مقاله که به لحاظ نوع کیفی و به لحاظ روش توصیفی-تحلیلی است، به دو مسئله اصلی می پردازد: نخست. ویژگی های یک الگوی مطلوب از عدالت ترمیمی کدامند؛مطلوبیت از حیث میزان تحقق بیشترین اهداف و ارزش های ترمیمی صرف نظر از اینکه یک برنامه عدالت ترمیمی در قالب چه الگو و مدلی باشد و دوم. با استفاده از روش مصاحبه با بیست قاضی دادگاه کیفری یک استان تهران و سی بزه دیده خشونت جنسی (اعم از زن و مرد)، همچنین به این مسئله می پردازد که اگر قرار باشد تفسیرهای ترمیمی قاضی از اختیارات قضایی در پرونده های خشونت جنسی، یک گام از وضعیت موجود فاصله بگیرد و بیش از پیش حاوی ویژگی های لازم برای تحقق بیشترین ارزش های ترمیمی باشد، آنگاه این رویه به چه شکل خواهد بود.نتیجه تحقیق نشان می دهد «استفاده از کنشگران آموزش دیده عدالت ترمیمی داخل محاکم کیفری»، در شرایط موجود نظام عدالت کیفری ایران، رویه ای است که می تواند بیشترین تعداد از ویژگی های یک الگوی مطلوب را در پرونده های مزبور نمایندگی می کند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Characteristics of the desirable model of restorative justice programs in cases of sexual violence: A look at the Iranian judicial discourse

چکیده [English]

In the latest edition of the 2020 Restorative Justice Handbook, restorative justice is defined as any program that uses restorative processes to achieve restorative goals and outcomes. This definition shows that restorative justice adheres to common goals, norms, and criteria for adopting restorative measures in various legal, social, cultural, and economic contexts, without being limited to an ideal pattern, procedure, or process.So, the desirability of a restorative justice program does not depend on a particular model, but on having features that can bring restorative interventions as close as possible to the goals and outcomes of restorative justice. Accordingly, this article, which is qualitative in nature and descriptive-analytical in method, addresses two main issues: First. What are the characteristics of a desirable model of restorative justice; desirability in terms of the extent to which the most restorative goals and values ​​are achieved, regardless of the model of restorative justice and second. using the method of interviewing twenty judges of criminal court (1) in a Tehran province and thirty victims of sexual violence (both men and women), also addresses this issue that if a judge's restorative interpretations are to be one step away from the status quo in cases of sexual violence and contain more and more features necessary to achieve the most restorative values, then what is the procedure? The result of the research shows that "using trained actors of restorative justice in criminal courts", in the current conditions of the Iranian criminal justice system, is a procedure that can represents the most number of features of a desirable model in these cases.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Restorative Justice
  • Desirable model
  • criminal justice system
  • Victim
  • needs
  • Sexual Violence