تحولات تاریخی کیفر در پرتو صنعتی شدن

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق دانشگاه بوعلی سینای همدان

2 عضو هیأت علمی دانشگاه آزاد، واحد بوئین زهرا

چکیده

کیفر از جمله پدیده‌هایی است که رابطه نزدیک و تنگاتنگی با تحولات صنعتی دارد. به موازات صنعتی شدن و پیدایش فناوری‌های جدید،‌ نظام مجازات‌ها در معرض دگرگونی‌‌های فراوانی قرار گرفته است. کیفرهایی چون حبس، جزای نقدی،‌ سلب اوقات فراغت، کار اجباری و روش‌های نوین اجرای کیفر اعدام بیش یا کم متأثر از فعل و انفعالات صنعتی بوده و به اقتضای پیچیدگی و پیشرفت اجتماعات دچار قبض و بسط‌های زیادی شده‌اند. بنابراین، در مطالعه تاریخی کیفرها نمی‌توان از نقشی که صنعت و تکنولوژی در این میان ایفا می‌کنند، غافل بود و تطور آنها را صرفاً به تحول اندیشه‌های فکری و فلسفی بشر فروکاست. مقاله حاضر بر آن است تا با کندوکاوی تاریخی در مسیر تحولات حاکم بر کیفرها، به‌ویژه برخی گونه‌های آن،‌ تأثیر درازآهنگ صنعت بر کیفر را مورد ارزیابی قرار داده و با طرح و بررسی نمونه‌های تاریخی، فرضیه مذکور را به اثبات برساند.

کلیدواژه‌ها


 -        آشوری، محمد؛ و اسداله میرزایی، «حقوق کیفری و توسعة اقتصادی­-­صنعتی»، آموزه­های حقوق کیفری، دانشگاه علوم اسلامی رضوی، شماره ۴، پاییز و زمستان۱۳۹۱.

-        ادواردز، امی؛ و ریچارد هرلی، «تحولات زندان‌های انگلستان در دو سده اخیر»، ترجمه حمید بهره‌مند بگ‌نظر، در: تازه‌های علوم جنائی (مجموعه مقاله‌ها)،‌ زیر نظر: علی­حسین نجفی ابرندآبادی،‌ چاپ اول،‌ تهران، نشر میزان، 1388.

-        اشتن، تی. اس، انقلاب صنعتی، ترجمه احمد تدین، چاپ اول، تهران، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1375.

-        بولک، برنار، کیفرشناسی، ترجمه علی‌حسین نجفی ابرندآبادی،  تهران، انتشارات مجد، 1391.

-        پرادل، ژان، تاریخ اندیشه­های کیفری، ترجمه علی‌حسین نجفی ابراندآبادی، چاپ ششم، تهران، انتشارات سمت،1391.

-        پیکا، جرج، جرم‌شناسی، ترجمه علی‌حسین نجفی ابرندآبادی،‌ چاپ اول،‌ تهران، نشر میزان، 1389.

-        پیمان،‌ حسین، آیینه: اقتصاد و مدیریت در آیینه تاریخ مکتوب ایران، جلد دوم،‌ چاپ اول، تهران، انتشارات وثقی،‌ 1379.

-        تافلر،‌ آلوین، جابه‌جایی در قدرت: دانایی و ثروت و خشونت در آستانه قرن بیست‌ویکم، ترجمه شهیندخت خوارزمی،‌ چاپ نهم،‌ تهران، نشر علم، 1384.

-        داب موریس، هربرت، مطالعاتی در زاد و ولد سرمایه­داری، ترجمه حبیب الله تیموری، چاپ اول، تهران، نشر نی، 1379.

-        دورانت، ویل، تاریخ تمدن: آغاز عصر خرد، جلد هفتم، ترجمه اسماعیل دولتشاهی، چاپ سیزدهم، تهران، شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، 1387.

-        جعفری، مجتبی، جامعه­شناسی حقوق  کیفری، رویکرد انتقادی به حقوق کیفری، چاپ اول، تهران، نشر میزان، 1392.

-        خلیلی، محسن، «تبیین جریان صنعتی شدن در جهان صنعتی»، ماهنامه کار و جامعه، شماره 74-73، تیر و مرداد 1385.

-        رشیدی،‌ علی، «جنایات ناپیدای نظام سرمایه‌داری: پنهان‌مانده از دید «دست ناپیدای» آدام اسمیت»،‌ اطلاعات سیاسی-اقتصادی،‌ سال بیست و پنجم،‌ شماره 282-281، 1389.

-        روت،‌ میچل، تاریخ عدالت کیفری، ترجمه ساناز الستی، جلد دوم،‌ تهران، نشر میزان،‌ 1387.

-        زیمل، گئورگ، پول و فرهنگ مدرن، ترجمه یوسف اباذری، فصلنامه ارغنون،‌ شماره 3،‌ پاییز 1373.

-        زینالی، امیرحمزه، «سرمایه اجتماعی، بستری برای اعمال کیفرهای اجتماع­محور در ایران»، مجله حقوقی دادگستری، دوره جدید، شماره 64، پاییز 1387.

-        صفاری،‌ علی، کیفرشناسی (تحولات،‌ مبانی و اجرای کیفر)، چاپ نوزدهم، تهران، انتشارات جنگل، 1391.

-        فوکو، میشل، مراقبت و تنبیه (تولد زندان)، ترجمه نیکو سرخوش و افشین جهاندیده، چاپ چهارم، تهران، نشر نی، 1382.

-        کوتر، رابرت؛ و تامس یولن، حقوق و اقتصاد، ترجمه یدالله دادگر و حامد اخوان هزاوه، چاپ اول، همدان، انتشارات نور علم، 1388.

-        گیدنز، آنتونی، جامعه‌شناسی، ترجمه منوچهر صبوری،‌ چاپ سیزدهم، تهران، نشر نی، 1383.

-        لایون، دیوید، پسامدرنیته، ترجمه محسن حکیمی، چاپ سوم، تهران، انتشارات آشیان، 1387.

-        مارتینژ، رنه، تاریخ حقوق کیفری اروپا، ترجمه حمیدرضا گودرزی بروجردی، انتشارات مجد، 1382.

-        منتسکیو، شارل، روح‌القوانین، ترجمه و نگارش علی­اکبر مهتدی، جلد اول و دوم، چاپ دهم، تهران، مؤسسه انتشارات امیرکبیر، 1391.

-        موریس، نورال؛ و دیوید روتمن، سرگذشت زندان: روش مجازات در جامعه غرب، ترجمه پرتو اشراق، تهران، انتشارات ناهید،1390.

-        مالوری، فیلیپ، اندیشه­های حقوقی، ترجمه مرتضی کلانتریان، چاپ دوم، تهران، انتشارات آگاه، 1388.

-        مانور، جری، «منطق صنعتی: علم، تکنولوژی و محیط زیست»، مجله سیاحت غرب، شماره 37، 1385.

-        نویمار، آنتوان، دیکتاتورها بیمارند، ترجمه علیرضا میناگر، چاپ اول، تهران، انتشارات ارجمند، 1385.

-        والز، مایکل، حوزه­های عدالت: در دفاع از کثرت­گرایی و برابری، ترجمه صالح نجفی، چاپ اول، تهران، نشر ثالث، 1389.

-        هاینبرگ، ریچارد، «فناوری در خدمت انسان یا انسان در خدمت فناوری»، مجله سیاحت غرب، شماره 89، 1389.

-        یان، مارشال، «جامعه­شناسی­مجازات»، ترجمه محمد­علی کریمی، فصلنامه دانش انتظامی، شماره 24، 1384 .

 

-        Garland, David, Punishment and Modern Society, A Study in Social Theory, Clarendon  Press, Oxford, 1990.

-        Kupchik, Aaron; and Torin Monahan, "Tthe New American School: Preparation for Post Industrial Dicipiline", British Journal of Sociology of Education, Vol. 27, No. 5, November 2006.

-        Mckinlay, Alan, "Managing Foucault: Genealogies of Management", Management & Organization History, Vol. 1, 2006.

-        Mokyr, Joel, "Institution and Begining of Economic Growth in Eighteenth Centry Britain", 2008. available at: http:// growthbook4.ec.unipi.it/chapter1-mokyer.pdf

-        Norrie, Alan Wiliam, Crime, Reaserch and History: A Critical Introduction To Criminal Law, 2nd ed, London, Cambridge University Press, 2006.

-        Pete, Stephen, "Falling on Stony Ground: Importing the Penal Practices of Europe into the Prisons of Colonial Natal", Fundamina, vol. 13, no. 2, 2007.

-        Rusche, George; and Otto Kirchheimer, Punishment and Social Structure, Fifth Printing, New Brunswick, Transaction Publishers, 2009.

-        Vaughan, Barry, "The Civilization Process and the Janus of Modern Punishment", Theoretical Criminology, Vol. 4, 2000.