بررسی تطبیقی نظریه نمایندگی ظاهری

نوع مقاله: علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی

2 کارشناس‌ارشد حقوق‌خصوصی دانشگاه شهید بهشتی

چکیده

با توسعه تجارت و سرعت زیاد مبادلات تجاری، تخصصی‌شدن امور، پدیدآمدن نیازهای متنوع و رو به‌رشد، شکل‌گیری اشخاص حقوقی و همچنین شکل‌گیری اقتصاد جهانی و بسیاری عوامل دیگر، افراد، کمتر به‌طور مستقیم و به مباشرت، همه اعمال حقوقی را انجام می‌دهند. این عوامل، اهمیت و ضرورت توجه به نهاد نمایندگی را قوت بخشیده است. میان اقسام مختلف نمایندگی، نمایندگی ظاهری یکی از جدیدترین، مهم‌ترین و کاربردی‌ترین اقسام نمایندگی‌هاست که ترکیبی از دو نظریه - نظریه نمایندگی و نظریه ظاهر - است. نمایندگی ظاهری، استثنائی بر این قاعده عمومی حوزه نمایندگی محسوب می‌شود که نماینده غیرمجاز و فاقد اختیار نمی‌تواند اصیل خود را به قرارداد با ثالث ملزم کند. به‌رغم استثنائی‌بودن این نظریه، در هر دو نظام حقوقی ( حقوق نوشته و حقوق کامن‌لا و حتی نظام‌های حقوقی مختلط) و همچنین در میان کشورهای مختلف – صرف‌نظر از درجه پیشرفت و توسعه – مفهومی شناخته شده است و مورد پذیرش بیشتر نظام‌های حقوقی قرار گرفته و قلمروها و کاربردهای جدیدی دارد که البته در نظام حقوقی ایران مورد توجه قانونگذاران، قضات و نویسندگان حقوقی قرار نگرفته است. در این نوشتار به معرفی این کاربردها که در چند سال اخیر مورد استفاده کشورها به ویژه در نظام‌های دارای حقوق عرفی ( کامن‌لا) قرار گرفته است می‌پردازیم و همچنین از چند مدل قانونگذاری در ارتباط با ورود این نظریه به قوانین کشورهای دارای حقوق نوشته سخن خواهیم گفت.

کلیدواژه‌ها


الف ) منابع فارسی

  1. اسکینی، ربیعا و پور ارشد، نادر، نظریه نمایندگی ظاهری در حقوق ایران با رویکرد تطبیقی به حقوق خارجی، مجله نامه مفید، شماره 82 ، سال .1389
  2. امیری قائم‌مقامی، عبدالمجید، انقضای نمایندگی ارادی و مسئله وکالت غیرقابل عزل، مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، شماره 12، زمستان 1351.
  3. ایزانلو، محسن  و میرشکاری، عباس ، « عزل وکیل » ، مجله معارف اسلامی و حقوق، شماره دوم، پیاپی 30، سال 1388.
  4. بازگیر، یدالله، قانون مدنی در آیینه آراء دیوان عالی کشور (وکالت و عقد ضمان و احکام راجع به آن‌ها)، انتشارات فردوسی، چاپ اول، سال .1379
  5. پور ارشد، نادر،  نمایندگی ظاهری در حقوق ایران با مطالعه تطبیقی در حقوق انگلیس و فرانسه، رساله دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، سال 90-1389.
  6. دفتر مطالعات و تحقیقات دیوان عالی کشور، مذاکرات و آراء هیئت عمومی دیوان عالی کشور، تهران، نشر دفتر مطالعات و تحقیقات دیوان عالی کشور، چاپ اول، سال 1376.
  7. دمرچیلی، محمد و حاتمی، علی و قرائی، محسن، قانون تجارت در نظم حقوق کنونی، چاپ چهارم، انتشارات میثاق عدالت، سال 1384.
  8. عیسایی تفرشی، محمد، مباحثی تحلیلی از حقوق شرکت های تجاری، جلد دوم، تهران، چاپ اول، انتشارات دانشگاه تربیت مدرس، سال 1386.
  9. قنواتی، جلیل و تفرشی، محمد عیسی، « رابطه نهاد نمایندگی با نهادهای حق العمل کاری، عاملی و دلالی » ، مجله مجتمع آموزش عالی قم، شماره 11، زمستان 1380.
  10. نیک فر، مهدی، قانون مدنی در آراء دیوان عالی کشور، انتشارات کیهان،چاپ دوم، زمستان 1372.

 

ب ) منابع انگلیسی

  1. sir william, Anson,  Principles of The English Law of Contract and of Agency In Its Relation to Contract, Oxford, 22ed edition, 1964.
  2. James. F ,Brelsford, , Apparent authority and the Joint venture: narrowing the scope agency Between Business associates, University of California, vol 13, 1980.
  3. Drew Britcher, and Abbotts, Brown, professional malpractice: The doctrine of apparent employment, NewJersey Law Journal, Vol CXCV, No.3, Index 136, 2009.
  4. Drew Britcher, and Abbotts, Brown, The doctrine of apparent authority in medical malpractice Cases, NewJersey Law Journal, vol CXCIV, No. 4, Index 438, 2008.
  5. Sergey ,Budylin, A Comparative Study In The Law Of Ostensible: Apparent Agency In The U.s and Russia, International Trade law journal, Vol 16, No.1 , 2007.
  6. Danny ,Busch, and Laura,  Macgregor, Apparent Authority In Scots Law, Some International Perspective, Edinburgh law Review, vol 11, 2007.
  7. Hillary. B ,Farber, A Parent’s APParent Authority: why Intergenerational Coresidence Requires a reassessment of parental consent to Search adult children’s Bedrooms, Cornell Journal of Law and Public Policy, vol 21, 2011.
  8. Edwin.R, Holmes, Apparent authority and Undisclosed Principal under German Law, California Western International Law Journal, v0l 4, 1974.
  9. Daniel.S ,Kleinberger, and Peter, Knapp, Apparent Servants and Making Appearances Matter : A Critique of Bagot V. Airport & Airline Taxi Cab Corporation, William Mitchell Law Review, Vol 28, No. 4, 2002.
  10. Klimas, Tadas, New Agency Rules In Lithuania : Translation and Commentary, Teises Apzvalga, No.5,  september 2001.
  11. Robert, Kreisman, Hospital not liable on theory of apparent agency, 2012, p.1.

available at: http://www.chicago medical mal practice attorney-blog.com/2012/03/Hospital-        not-liable-on-theory-of-apparent-agency-Rosenfeldt-V-Burke-Medical-group.html.

 

  1. ( Michigan Creditors Bar Association ) Available  At :Mcbaonline.com/user files/file/Unauthorized use of Credit Card Memorandum. Pdf
  2. Jason. C, Miller, when Is a Parent’s authority apparent? Reconsidering Third Party Consent   Searches of an adult child’s Private bedroom and Property, Criminal Justice, vol 24, 2010.
  3. Restatement of the law agency ( second) 1958.
  4. L.s ,Sealy and RJA ,Hooley, Commercial Law, Text, Cases and Material, Oxford university, 4th edition, 2009.
  5. S.J,  Stoljar, The Law of Agency, Sweet & Maxwell, 1961.
  6. Zhang, Yuqing, Agency Under The New Contract Law Of The Peopleʼs Republic of China5Uniform Law Review.n.s  ,2000.