ساختار و ماهیت حقوقی حق‌العمل‌کاری

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 استاد پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای

2 کارشناس ارشد حقوق خصوصی، وکیل دادگستری

چکیده

قرارداد حق‌العمل‌کاری به اعتقاد اکثریت قریب به اتفاق حقوقدانان ماهیت نمایندگی و وکالت را دارد. اما نظر به تفاوت آشکاری که میان این قرارداد و عقد وکالت وجود دارد، توصیف این نهاد در پرتو عقد وکالت صحیح نمی‌باشد. از این رو باید با توجه به اوصاف و عناصر وجودی قرارداد مذکور، ماهیت مناسب آن تعیین شود. این ماهیت مناسب، عقد اجاره‌ی اشخاص است که به لحاظ تحلیلی و عملی آثار مفیدی را از خود بر جای گذاشته و این قرارداد را با نظام حقوقی ایران منطبق می‌نماید.

کلیدواژه‌ها


1- اسکینی، ربیعا، حقوق تجارت (کلیات، معاملات تجاری و سازماندهی فعالیت تجاری)، انتشارات سمت، چاپ اول، تهران، زمستان 1378.

2- اسکینی، ربیعا، حقوق تجارت (ورشکستگی و تصفیه امور ورشکسته)، جلد چهارم، انتشارات سمت، چاپ نهم، تهران، تابستان 1385.

3- اصفهانی کمپانی، شیخ محمدحسین، الاجاره، نرم‌افزار جامع فقه اهل بیت.

4- اعظمی زنگنه، عبدالحمید، حقوق بازرگانی، به سعی و اهتمام سهراب امینیان، بی‌نا، چاپ چهارم، بی‌جا، 1353.

5- امامی، حسن، حقوق مدنی، جلد اول، انتشارات اسلامیه مهر، چاپ نوزدهم، تهران، 1377.

6- امیرمعزی، احمد، نیابت در روابط تجاری و مدنی، مؤسسه‌ی انتشارات دادگستر، چاپ اول، تهران، تابستان 1388.

7- امیری قائم‌مقامی، عبدالمجید، حقوق تعهدات، جلد دوم، نشر میزان، چاپ اول، تهران، تابستان 1388.

8- انصاری، مسعود؛ طاهری، محمدعلی، دانشنامه‌ی حقوق خصوصی، جلد دوم، انتشارات محراب فکر، چاپ اول، تهران، 1384.

9- اوصیاء، پرویز، تدلیس (مطالعه تطبیقی در حقوق فرانسه، انگلیس، اسلام و ایران)، تحولات حقوق خصوصی، انتشارات دانشگاه تهران، چاپ سوم، تهران، 1375.

10- باقری، احمد، فقه مدنی «عقد تملیکی- بیع و اجاره»، انتشارات سمت، چاپ اول، تهران، پاییز 1384.

11- بهروم، مهدعلی، سوء عرضه در حقوق انگلیس و تدلیس در حقوق اسلام، مترجمان: جلیل قنواتی و ابراهیم عبدی‌پور، نشر بوستان کتاب قم، چاپ اول، قم، 1380.

12- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، اندیشه و ارتقاء (یکصد و یک مقاله در علم ماهیت‌شناسی حقوقی)، انتشارات گنج دانش، چاپ اول، تهران، 1387.

13- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، تأثیر اراده در حقوق مدنی، انتشارات گنج دانش، چاپ اول، تهران، 1382.

14- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، حقوق تعهدات، انتشارات گنج دانش، چاپ چهارم، تهران، 1389.

15- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، دایره المعارف عمومی حقوق (الفارق)، جلد چهارم، انتشارات گنج دانش، چاپ اول، تهران، 1386.

16- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، فلسفه اعلی در علم حقوق، انتشارات گنج دانش، چاپ دوم، تهران، 1387.

17- جعفری لنگرودی، محمدجعفر، فلسفه حقوق مدنی، جلد دوم، انتشارات گنج دانش، چاپ اول، تهران، 1380.

18- حاجیانی، هادی، حقوق نمایندگی، انتشارات دانش نگار، چاپ اول، تهران، پاییز 1386.

19- حسنی، حسن، حقوق تجارت، نشر میزان، چاپ پنجم، تهران، پاییز 1385.

20- دمیرچیلی، محمد؛ حاتمی، علی؛ قرائی، محسن، قانون تجارت در نظم حقوقی کنونی، ناشر میثاق عدالت، چاپ ششم، تهران، 1386.

21- راستین، منصور، حقوق بازرگانی، انتشارات دانشگاه تهران، چاپ سوم، تهران، مهر 1353.

22- ره‌پیک، حسن، حقوق مدنی، عقود معین، جلد اول، انتشارات خرسندی، چاپ اول، تهران، 1387.

23- ستوده تهرانی، حسن، حقوق تجارت، جلد چهارم، نشر دادگستر، چاپ چهارم، تهران، تابستان 1380.

24- سماواتی، حشمت‌اله، حقوق تجارت، جلد اول، نشر میزان، چاپ اول، تهران، بهار 1378.

25- شهبازی، محمد‌حسین، مبانی لزوم و جواز اعمال حقوقی، ناشر مؤسسه‌ی مطالعات حقوقی فرزانگان دادآفرین، چاپ اول، تهران، بهار 1375.

26- شهیدی، مهدی، حقوق مدنی، تشکیل قراردادها و تعهدات، جلد اول، انتشارات مجد، چاپ چهارم، تهران، 1383.

27- شهیدی، مهدی، حقوق مدنی، آثار قراردادها و تعهدات، جلد سوم، انتشارات مجد، چاپ دوم، تهران، 1383.

28- صالحی‌راد، محمد، حقوق مدنی، گسترده و آثار تعهدات قراردادی، انتشارات مجد، چاپ اول، تهران، 1387.

29- صفایی، حسین، دوره حقوق مدنی، تعهدات و قراردادها، جلد دوم، ناشر نشریه‌ی مؤسسه‌ی عالی حسابداری، تهران، 1351.

30- صفایی، حسین، معامله به نام خود در حقوق ایران با بررسی تطبیقی، بر منهج عدل، به سعی حسن جعفری‌تبار، انتشارات دانشگاه تهران، چاپ اول، 1388.

31- عاملی، زین الدین بن علی بن احمد (شهید ثانی)، حاشیه‌ی شرایع الاسلام، نرم‌افزار جامع فقه اهل بیت.

32- عاملی، زین الدین بن علی بن احمد (شهید ثانی)، الروضه البهیه فی شرح اللمعه الدمشقیه، جلد چهارم، نرم‌افزار جامع فقه اهل بیت.

33- عاملی، زین‌الدین بن علی بن احمد (شهید ثانی)، مسالک الافهام الی تنقیح شرایع الاسلام، جلد پنجم، نرم‌افزار جامع فقه اهل بیت.

34- عراقی، عزت‌اله، حقوق کار (1)، انتشارات سمت، چاپ دهم، تهران، پاییز 1388.

35- غلامی، جهانبخش، «تئوری اصیل مخفی»، مجله‌ی تحقیقات حقوقی (ویژه‌نامه)، دانشکده‌ی حقوق دانشگاه شهید بهشتی، 1388.

36- فخاری، امیرحسین، جزوه حقوق تجارت 1، دانشکده‌ی حقوق دانشگاه شهید بهشتی، نیمسال اول، سال تحصیلی 1363-1362.

37- فخاری، امیرحسین، جزوه حقوق تجارت 4، دانشکده‌ی حقوق دانشگاه شهید بهشتی، بی‌تا.

38- قائم‌مقام ‌فراهانی، محمدحسین، حقوق تجارت، ورشکسته و تصفیه، نشر دادگستر، چاپ اول، تهران، بهار 1375.

39- قنواتی، جلیل؛ شبیری، حسن؛ عبدی‌پور، ابراهیم، حقوق قراردادها در فقه امامیه، جلد اول، انتشارات سمت، چاپ اول، تهران، 1379.

40- قنواتی، جلیل؛ عیسائی تفرشی، محمد، «رابطه‌ی نهاد نمایندگی با نهادهای حق‌العمل‌کاری، عاملی و دلالی»، مجتمع آموزش عالی قم، سال سوم، شماره‌ی یازدهم، زمستان 1380.

41- کاتبی، حسینقلی، حقوق تجارت، انتشارات گنج دانش، چاپ نهم، تهران، 1380.

42- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، عقود معین، جلد اول، ناشر شرکت سهامی انتشار، چاپ دهم، تهران، 1387.

43- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، عقود معین، جلد چهارم، ناشر شرکت سهامی انتشار با همکاری بهمن برنا، چاپ چهارم، تهران، 1382.

44- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، قواعد عمومی قراردادها، جلد اول، ناشر شرکت سهامی انتشار با همکاری بهمن برنا، چاپ هفتم، تهران، 1385.

45- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، قواعد عمومی قراردادها، جلد دوم، ناشر شرکت سهامی انتشار با همکاری بهمن برنا، چاپ هفتم، تهران، 1385.

46- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، قواعد عمومی قراردادها، جلد سوم، ناشر شرکت سهامی انتشار، چاپ پنجم، تهران، 1387.

47- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، قواعد عمومی قراردادها، جلد چهارم، ناشر شرکت سهامی انتشار، چاپ پنجم، تهران، 1387.

48- کاتوزیان، ناصر، حقوق مدنی، قواعد عمومی قراردادها، جلد پنجم، ناشر شرکت سهامی انتشار، چاپ پنجم، تهران، 1387.

49- کاشانی، محمود، حقوق مدنی، قراردادهای ویژه، نشر میزان، چاپ اول، تهران، تابستان 1388.

50- کاشف الغطاء، محمدحسین، تحریر المجله، نرم‌افزار جامع فقه اهل بیت.

51- محقق‌داماد، مصطفی، «تعهد به نفع شخص ثالث»، فصل‌نامه‌ی پژوهشی تحلیلی و آموزشی مجد، سال دوم، شماره‌ی هفتم، 1387.

52- محمد‌زاده وادقانی، علیرضا، حقوق تجارت 1، انتشارات مجد، چاپ اول، تهران، 1389.

53- مهر فرهنگ، حقوق کار و بیمه‌های اجتماعی، مؤسسه‌ی عالی حسابداری، چاپ سوم، تهران، 1348.

54- نصیری، مرتضی،« نظریه‌ اصیل واقعی و alter ego»، مجله‌ی حقوقی، دفتر خدمات حقوقی بین‌الملل جمهوری اسلامی ایران، شماره‌ی دوم، 1364.

55- Anson’s Law of Contract, 27 th EJ., By J Beatson, Oxford, 1998

56- Auchenthaler, F., «Commettants commissionaires à la vente, détermination du véritabletitulaire de la créanceenvers le tiers», D., 1998, chron.

57- Bénabent, Alain, Droit civil, Les Obligations, 12eéd, Montchrestien, 2010.

58- Macintyre, Ewan, Business Law, A Novel Approach, Pitman Publishing, London, 1988.

59- Malaurie ,Philippe et Laurant, Aynès, et Pierre – Yves, Gautier, Les Contracts Spéciaux, 3eēd., 2007, Defrénois.

60- Ripert, Georges et René Roblot; Traité de droit Commercial; t.2, 18 eédition, par Delebecque et Germain, Paris: L. G. D. J, 2001.