مطالعه‌ی تطبیقی الزام سهم داخل در قوانین و مقررات ایران و مقررات سازمان تجارت جهانی

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 دکتری حقوق خصوصی، استاد دانشگاه تهران - پردیس قم

2 دکتری حقوق خصوصی، استادیار دانشگاه تربیت معلم سبزوار

چکیده

الزام سهم داخل تکلیفی است که کشورها بر سرمایه‌گذاران خارجی تحمیل می‌کنند؛ مبنی بر این‌که بخشی از کالاها و تجهیزات مورد نیاز خود را از کالاها و خدمات ساخت داخل تأمین نمایند. از آنجا که تحمیل چنین تکالیفی از طرف کشورهای پذیرای سرمایه، بر روند آزاد تجارت تأثیر منفی بر جای می‌گذارد، مطابق مقررات سازمان تجارت جهانی چنین اقداماتی برخلاف اصل عدم تبعیض شناخته شده است. کشورهای عضو سازمان متعهد شده‌اند از تحمیل چنین الزاماتی بر سرمایه‌گذاران خارجی خودداری کنند؛ زیرا، اعمال این الزام موجب تبعیض میان کالاها و خدمات داخلی و وارداتی شده و روند تجارت آزاد را مختل می‌نماید. در بسیاری از قوانین و مقررات داخلی جمهوری اسلامی ایران که خواهان الحاق به سازمان تجارت جهانی است، چنین الزاماتی دیده می‌شود که بر سرمایه‌گذاران خارجی تحمیل می‌‌شود. در این نوشتار الزامات مذکور و حدود ممنوعیت آن مطابق مقررات سازمان تجارت جهانی بررسی می‌شود.

کلیدواژه‌ها


1- پوراسماعیلی، علیرضا،  الحاق ایران به سازمان تجارت جهانی و تأثیر آن بر مقررات راجع به سرمایه‌گذاری خارجی، رساله‌ی دکترای حقوق خصوصی، پردیس قم، دانشگاه تهران، 1389.

2- زارع، محمدحسن، سرمایه‌گذاری خارجی و سازمان تجارت جهانی با نگاهی به وضعیت ایران، تهران، شرکت چاپ و نشر بازرگانی، 1385.

3- شیروی، عبدالحسین، «مقایسه قانون برگزاری مناقصات با موافقت‌نامه ناظر به خریدهای دولتی در سازمان تجارت جهانی»، مدرس علوم انسانی، دوره‌ی 10، شماره‌ی‌ 3، پاییز 1385.

4- شیروی، عبدالحسین، حقوق تجارت بین‌الملل، تهران، سمت، 1389.

5- کروگمن، پل آر؛ و اوبیسفیلد، موریس، اقتصاد بین‌الملل (تئوری و سیاست)، مترجم: حسین صمصامی، مرکز چاپ و انتشارات دانشگاه شهید بهشتی، تهران، 1384.

6- Balasubramanyam, Vudayagiri, Host Country FDI Policies and Development Objectives, UNCTAD, The Development Dimension of FDI: Policy and Rule-Making Perspective, New York and Geneva, United Nations, 2003.

7- Banerji, Amit; Jain, Tarun, WTO Rules on Investment: Futility Manifold, Journal of International Business Research, Vol.6, No.2, 2007, Available at: http://www.ssrn.com/absract=1087334.

8- Correa, Carlos M; Kumar, Nagesh, Protecting Foreign Investment: Implications of a WTO Regim and Policy Options, London& New York, Zed Books, 2003.

9- Dawid, Herbert; Reimann, Marc, “Do Local Content Schemes Encourage Innovation?”, POM Working Paper 4-99, University of Vienna,1999, Avalibale at: http://www.wiwi.uni-bielefeld.de/vpl1/mitarbeiter/prof-dr-herbert-dawid/veroeffentlichungen.html, 2011/06/27.

10- Dillon, Sara, International Trade and Economic Law and the European Union, Oxford and Portland and Oregon, Hart publishing, 2002.

11- De Sterlini, Martha Lara, The Agreement on Trade Related Investment Measures, in “the World Trade Organization: Legal, Economic and Political Analysis”, Patrick F. J. Macrory and Arthur E. Apleton and Michael G. Plummer (Ed), New York, Springer Science and Business Media Inc, 2005, vol. 1.

12- Greenaway, David, Trade Related Investment Measures and Development Strategy, KYKLOS, Vol. 45, Fasc. 2, 1992.

13- Greenfield, Gerard, The WTO Agreement on Trade- Related Investment Measures (TRIMS), briefing paper series: Trade and Investment, Vol. 2, No. 1, 17 January 2001, Avaliable at: http://www.policyalternatives.ca/sites/default/files/uploads/publications/National_Office_Pubs/brief2_1_trims.pdf, 2010/08/17.

14- Kumar, Nagesh,  Performance Requirements as Tools of Development Policy: Lessons from Experiences of Developed and Developing Countries for the WTO Agenda on Trade and Investment, Available at: http://www.ris.org.in, 2010/05/30.

15- Kumar, Nagesh, Use and Effectiveness of Performance Requirements: What can be Learnt from the Experience of Developed and Developing Countries?, UNCTAD, The Development Dimension of  FD1: Policy and Rule-making Prespective, New York and Geneva, United Nations, 2003, Available at: http://www.ris.org.in, 2010/05/20.

16- Kumar, Nagesh, Performance Requirements as Tools of Development Policy: Lessons from Experiences of Developed and Developing Countries for the WTO Agenda on Trade and Investment, Available at: http://www.ris.org.in, 2010/05/20.

17- Lahiri, Sajal; Ono, Yoshiyasu, Foreign Direct Investment, Local Content Requirement and Profit Taxation, the Economic Journal, 108, March 1998.

18- Moran, Theodore, The Impact of Trade-Related Investment Measures and Development: Theory, Evidence and Policy Implications, New York & Geneva, United Nations, 1991.

19- Morrissey, Oliver, Investment and Competition Policy in the WTO: Issues for Developing Countries, Development Policy Review, 20 (1), 2001.

20- Pursell, Garry, Australia’s Experience with Local Content Programs in the Auto Industry, Lessons for India and other Developing Countries, World Bank Policy Research Working Paper, June 2001, No. 2625, see also: http://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=632693, Available at: 2011/06/27.

21- Pursell, Garry, Local Content Policies: Australia’s Experience with Auto Mobiles, in “Development Trade and the WTO. A Handbook”, Bernard Hoekman, Aaditya Mattoo and Philip English (Ed), Washington, D.C, World Bank, 2002.

22-  Read, Pippa, International Investment in the WTO: Prospects and Challenges in the Shadow of the MAI, [1999] Bond Law Rw 22; (1999) 11(2) Bond Law Review 360, Available at: http://www.austlii.edu.au/au/journals/BondLawRw/1999/22.html, 2010/09/14.

23- Umemoto, Masaru, Three Essays on Local Content Requirements, Ph.D Dissertation in Economics, Faculty of Graduate School of Vanderbilt University, May 1998.

24- WTO and UNCTAD, Trade Related Investment Measures and Other Performance Requirements, Joint Study by the WTO and UNCTAD Secretariats, 1 October 2001, G/C/W/307 and G/C/W/307/Add.1, Part I and II. 

25- WTO, The Impact of Investment Incentives and Performance Requirements on International Trade, WT/WGTI/W/56, 30 September 1998.