فرایند نظارت انتظامی بر رفتار قضات

نوع مقاله: پژوهشی

نویسنده

دکتری حقوق کیفری و جرم شناسی، دادیار دیوان عالی کشور و مدیر کل تدوین لوایح و مقررات قوه قضاییه

چکیده

قوه قضاییه مکلف است تحقق دادرسی عادلانه را به نحوی تضمین نماید که همگان به نحو برابر از استقلال، بی‌طرفی، سلامت و شایستگی در دادرسی‌ها بهره‌مند شده و وجود آن را احساس نمایند. این هدف تنها با به کار بستن قوانین عادلانه و قضات شایسته قابل دسترس نیست، بلکه نظارت صحیح نیز لازمه‌ی تحقق آن است. در آخرین اراده‌ی قانونگذار برای اعمال چنین نظارتی، با عنوان قانون نظارت بر رفتار قضات، اهدافی چون تنوع پاسخ‌های انتظامی، رعایت حریم خصوصی، یکسان‌سازی آیین‌های رسیدگی به تخلفات، انتظام‌دهی به مسأله‌ی تعلیق انتظامی قضات و ارتقاء شغلی آنان، مدنظر قرار گرفته است. در این نوشتار با بررسی مقررات این قانون، میزان تحقق اهداف مذکور بررسی می‌شود.

کلیدواژه‌ها


الف: فارسی

1- نهج‌البلاغه، مترجم: حسین انصاریان، انتشارات پیام آزادی، چاپ چهارم، 1379.

2- آخوندی، محمود، «استقلال قضات در نظام حقوقی ایران»، مجله‌ی حقوقی دادگستری، شماره‌ی 24، پاییز 1377.

3- جهانبگلو، امیرحسین، «قضا و دادرسی در زمان مغول»، مجله‌ی حقوقی کانون وکلا، شماره‌ی 40، 1332.

4- بیات، محمدرضا، دادرس انتظامی و تقصیرات انتظامی قضات، تهران، نشر خط سوم، چاپ سوم، 1358.

5- حجتی کرمانی، علی، سیر قضاوت در ادوار مختلف تاریخ، انتشارات آوند دانش، چاپ دوم، 1379.

6- حیدرزاده، هادی، تعقیب انتظامی قضات، تهران، انتشارات آزاده، چاپ دوم، 1373.

7- رواندی، مرتضی، سیر قانون و دادگستری در ایران، تهران، نشر چشمه، چاپ اول، زمستان 1368.

8- ساکت، محمدحسین، نهاد دادرسی در اسلام، انتشارات آستان قدس رضوی، 1365.

9- سرشار، محمود، «وظایف اخلاقی قضات در امور دادرسی»، مجله‌ی حقوقی کانون وکلا، شماره‌ی 30، 1322.

10- شاه‌حیدری‌پور، محمدعلی؛ همتی، مجتبی، ترجمه شرح اصول رفتار قضایی (بنگلور)، معاونت حقوقی و توسعه‌ی قضایی قوه قضاییه، چاپ اول، انتشارات خرسندی، 1389.

11- طباطبایی، محیط، «دادگستری در ایران از صدر اسلام تا آغاز مشروطیت»، مجله‌ی حقوقی کانون وکلا، شماره‌ی 119، 1351.

12- نوروزی، نادر؛ جوانمرد، بهروز، «بررسی جرایم خرد در حقوق کیفری ایران»، مجله‌ی حقوقی دادگستری، سال هفتاد و سوم، شماره‌ی 67، پاییز 1388.

ب: انگلیسی

1- “Basic Principles on the judiciary”, U.N.GAOR40/32 of NOV, 29, 1985 and 40/146 of Dec.13, 1985.

2- “Comentoury on the Banglore Principles of Judicial Conduct”, U.N.O.D.C, 2007.

3- “The Law of Manu”, sacred books of the east, 50 vds., ed.f.may muller (motilal banarsdass, delhi), 3td reprint (1970). Vol. xxv- vill-26-30. cited in Amerasinyhe, Judicial Conduct.