هرزه‌نگاری در حقوق کیفری ایران

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 استاد حقوق کیفری و جرم شناسی دانشگاه تربیت مدرس

2 دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرم شناسی دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

هرزه‌نگاری به معنی ارائه‌ی صحنه‌های آشکار جنسی در یک اثر ادبی یا هنری، پدیده‌ای است که به لحاظ پیامدهای مخرب بی‌شمار بر عفت و اخلاق عمومی و فردی و نیز کانون خانواده، در قوانین بسیاری از کشورها جرم‌انگاری شده است. در حقوق کیفری ایران نیز برخی رفتارهای مرتبط با هرزه‌نگاری، در صورت جمع سایر شرایط مربوط به مرتکب، بزه‌دیده، دریافت‌کننده‌ی آثار، موضوع جرم، وسیله‌ی ارتکاب و نیز در فرض وجود عنصر روانی لازم، جرم‌انگاری شده است؛ مشروط بر این‌که اعمال مذکور برای مقاصد علمی یا هر مصلحت عقلایی دیگری انجام نشده باشند. عمده مجازات‌هایی که برای این جرایم در نظر گرفته شده، عبارت‌اند از شلاق، حبس، جزای نقدی و محرومیت از حقوق اجتماعی؛ اما در برخی موارد قانونگذار به قضات این اختیار را داده است که عمل مرتکب را از مصادیق افساد فی‌الارض تلقی کرده و حکم به اعدام صادر نمایند. این نوشتار، به منظور صیانت بیشتر جامعه از گزند هرزه‌نگاری از یک سو و صیانت بیشتر حقوق شهروندان و متهمان از سوی دیگر ضرورت تدوین قانون جامع هرزه‌نگاری و نسخ قوانین پراکنده و معارض فعلی و ابهام‌زدایی از آن‌ها را آشکار می‌سازد.

کلیدواژه‌ها


الف: فارسی

1- حبیب‌زاده، محمدجعفر، محاربه در حقوق کیفری ایران، تهران،‌ انتشارات دانشگاه تربیت مدرس، چاپ اول، 1379.

2- رحمانیان، حامد، سیاست جنایی تقنینی ایران و فرانسه در قبال هرزه‌نگاری، تهران، دانشگاه امام صادق (ع)؛ پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد حقوق کیفری و جرم‌شناسی، 1388.

3- شکری، رضا؛ سیروس، قادر، قانون مجازات اسلامی در نظم حقوقی کنونی، تهران، نشر مهاجر، چاپ چهارم، 1384.

4- صندوق کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در ایران، پیمان‌نامه‌ حقوق کودک (به انضمام دو پروتکل اختیاری)، تهران، انتشارات امیرکبیر، 1386.

5- معاونت آموزش قوه‌ی قضاییه، رویه‌‌ قضایی ایران در ارتباط با دادگاه‌های عمومی جزایی، جلد دوازدهم، تهران، نشر جنگل، چاپ اول، 1387.

6- میرمحمدصادقی، حسین، جرایم علیه اشخاص، تهران، نشر میزان، چاپ دوم، 1387.

7- ولیدی، محمدصالح، حقوق جزای اختصاصی (جرایم علیه عفت و اخلاق عمومی و حقوق و تکالیف خانوادگی)، تهران، انتشارات امیرکبیر، چاپ دوم، 1383.

ب: انگلیسی

1- Conte, Pholippe et les autres, Droit Pénal Spécial, Paris, Dalloz,  14th edition, 2008.

2- Dressler, Joshua (Editor in Chief), Encyclopedia of Crime & Justice, USA, Macmillan, V. 3, 2002.

3- Herring, Jonathan, Criminal Law Statutes, London, Routledge, 2011.

4- Linz, Daniel, “Pornography, Effects of Exposure to.”, Encyclopedia of Psychology and Law, SAGE Publications, 2007.

5- Lovell, Jarret S, “Obscenity And Pornography.” Encyclopedia of Crime and Punishment, SAGE Publications, 2002.

6- Suarez, Alicia E., “Pornography” Encyclopedia of Social Problems, SAGE Publications, 2008.